Software ontwikkeling in perspectief
Software ontwikkeling wordt nogal eens met andere industrieën vergeleken. Populair is bijvoorbeeld om het te vergelijken met de bouwsector of de productie industrie. Op zich niets mis mee, ware het niet dat de verschillen wellicht groter zijn dan bedacht. Daarmee zijn de conclusies die bij de vergelijkingen getrokken worden op zijn minst arbitrair.
Laten wij maar eens beginnen bij de bouwsector. Die kan tenslotte projecten netjes op tijd en binnen budget opleveren. Waarom dan altijd die uitloop en overschrijding van het budget bij software ontwikkeling? Nou klopt het dat duizenden woningen op tijd en binnen budget zijn gebouwd. Maar zelfs daar gaat het fout als iemand iets anders wil. Dat is bij mij in ieder geval tot op heden nog altijd fout gegaan. Ook vertonen unieke bouwprojecten dezelfde eigenschappen als software ontwikkeltrajecten. Wie kent niet de voorbeelden van de grote infra-structurele projecten in ons land. Die lijken alleen maar in het nieuws te komen door overschrijding van budget en tijd en kennen diverse op het eerste oog eenvoudig te voorzien problemen waar geen rekening mee gehouden is. Een mooi voorbeeld is de aanleg van de Erasmusbrug in Rotterdam, waar men geen rekening had gehouden met het feit dat in ons land de combinatie wind en regen kan voorkomen. Het gevolg was een "dansende" brug die langdurig afgesloten is.
En dan de productiesector die al jarenlang succesvol de productie uitbesteed aan lage lonen landen. Hierdoor is veel arbeidsintensieve industrie uit het westen verloren gegaan. Het voorland dus voor de het arbeidsintensieve programmeer werk volgens velen. Maar ik betwijfel dat ten zeerste. Heeft iemand enig idee bij hoeveel stuks het goedkoper is om het te laten produceren in een lage lonen land? Vast niet bij het eerste stuk. Weet iemand eigenlijk waar het eerste stuk van een productie ontwikkeld wordt. Waarschijnlijk niet in een lage lonen land. Want hier drukt de overhead voor afstemming, inregelen en beoordeling van het resultaat zwaar op de kosten. Het omslagpunt ligt pas daarna, als er massaproductie gedraaid kan worden. En daar zit nu het verschil met software ontwikkeling. Die wordt niet in massa ontwikkeld. Het betreft altijd unieke producten die in nauw overleg met de opdrachtgever ontwikkeld moet worden. Opdrachtgevers die ook nog eens last hebben van voortschrijdend inzicht. Het ontwikkelen van software heeft meer kenmerken van design dan van productie. En design is nog bij uitstek een vakgebied voor de westerse wereld.
Ik kan mij daarom ook vinden in het artikel van Prof.dr.ir. Rini van Solingen (zie artikel problemen met en misverstanden over offshoring) waarin hij aangeeft dat kostenbesparing niet de drijfveer achter offshoring mag zijn. Van Solingen betoogt "De belangrijkste voordelen van offshoring liggen in het makkelijker opschalen, toegang krijgen tot schaarse kennis en resources, het benutten van tijdverschillen, en het dichter bij (potentiële) klanten zitten". Een waarheid als een koe, waarmee offshore een aanvulling wordt op lokaal ontwikkelen en niet een vervanging ervan. Dat neemt niet weg dat als wij ons vakgebied niet blijven ontwikkelen deze concurrentie ons onvermijdelijk gaat inhalen. De huidige ontwikkeling op methoden en technieken bieden volop kansen om het design gedeelte te versterken en het ontwikkel stuk kleiner te maken. Ik geloof dus heilig in het behoud van het vakmanschap op het gebied van software ontwikkeling in Nederland.
